Mathias De Clercq

Vorig jaar omstreeks deze tijd interviewde ik Mathias De Clercq naar aanleiding van zijn kandidaatstelling voor de gemeenteraadsverkiezingen.

Nu hij – ik had het niet anders verwacht – door zijn naam en de vele daaruit voort vloeiende publiciteit, maar ook omdat hij al heel wat op zijn palmares had staan, Gents schepen is geworden (van dinges en zo), vond ik het relevant het interview nog eens ten grabbel te gooien (al kon u ook gewoon hier gaan zoeken, maar dat leek me niet te betrouwen). Ook al omdat hij de coming man van het Vlaamse liberalisme wordt genoemd, en zijn progressieve liberalisme al door de partijtop is overgenomen. UPDATE 27/08/08: Bij nader inzien ga ik hier nogal kort door de bocht. Dit is natuurlijk een stroming die er wereldwijd al decennia zit aan te komen en is gewoon een kar waarop heel wat liberalen springen. En als iemand al iets heeft overgenomen, dan is het wel Mathias De Clercq die de progressieve idealen van Guy Verhofstadt heeft overgenomen, na al die lange gesprekken aan keuken- of cafétafel. En terecht: laat rechts rechts zijn, en liberaal, op natuurlijke wijze, links van het centrum. (Maar… waar ligt dat centrum tegenwoordig?)

Hieronder kunt u het interview lezen. Daar wil ik nog even, langs mijn neus weg, bij vermelden dat deze man van de wereld het ‘topklasse’ vond.

‘Ik loop niet in lijnen’: Mathias De Clercq maakt kans op schepenambt

Hij is pas 24. Toch krijgt hij bij de komende gemeenteraadsverkiezingen de vijfde plaats op de Gentse VLD-lijst. Daarmee kan Mathias De Clercq schepen worden.

Hij geeft meteen te verstaan dat hij de vragen over zijn familienaam beu is, maar hij is nu eenmaal de oudste kleinzoon van Willy De Clercq, de Gentse peetvader van de VLD. Zijn vader is Yannick De Clercq, vroeger Gents schepen, nu regeringscommissaris bij de Universiteit Gent. Nu wil hij het toch liever over zichzelf hebben. En over de liberale ideologie, zijn stokpaardje. Hij heeft helden als John Locke, Adam Smith, John Stuart Mill en Amartya Sen.
De verkiesbare plaats heeft hij te danken aan zijn politieke carrière, zegt hij. Hij is vijf jaar lid geweest van het Liberaal Vlaams Studentenverbond (LVSV), waarvan twee jaar als voorzitter. Hij is ook kernlid van de onafhankelijke liberale denktank Liberales, waar hij deelneemt aan discussies over de essentie van het liberalisme en teksten schrijft over Europa, zijn lievelingsonderwerp. Een onderwerp dat hij in dit interview even moet laten varen.
Mathias De Clercq is gedreven. Hij praat snel en vluchtig, met typisch Gentse g’s en r’en, in zinnen die beginnen met ‘Als liberaal…’ Over alles heeft hij een mening, die soms afwijkt van de norm. Dat beseft hij, maar hij staat stevig genoeg in zijn schoenen om zich daar niets van aan te trekken. Toch vraagt hij na afloop van het interview of hij het er goed vanaf heeft gebracht. Hij is het niet gewend geïnterviewd te worden.

De vijfde plaats is een mooi cadeau op jouw leeftijd. Waar heb je dat aan verdiend?
Ik denk dat de VLD heeft ingezien dat er in Gent veel jongeren en studenten zijn en dat het nodig is om hen meer in aanraking te laten komen met het liberalisme. In mij zien ze, denk ik, een figuur om die boodschap geloofwaardig te maken. Die vijfde plaats is inderdaad een erg mooie kans, maar het is ook een duidelijk signaal dat de partij nieuwe en jonge mensen een kans wil geven. Ik ben daar erg dankbaar voor.

Je kunt er niet omheen: als je een andere achternaam had, welke plaats had je dan op die lijst gekregen?
Dat is natuurlijk een hypothetische vraag en die zijn moeilijk te beantwoorden. Goed, ik heb nu die achternaam en men zegt mij dat het voor- en nadelen heeft. We zullen zien. Ik heb ook een voornaam en die wil ik nu een gezicht geven.

Had de VLD een blauwe Freya nodig?
Ik ben wel blauw, maar ik ben geen Freya. (lacht verveeld) Tja, wat kan ik daar op zeggen?

Misschien hadden ze nog iemand nodig van jouw leeftijd en had je het juiste profiel.
Nee, dat denk ik niet. Bij de eerste 15 op de lijst zijn zeven jongeren. Ik voer die jongeren aan en vind dat een eer, maar ik ben wie ik ben. Ik wil alleen maar het liberalisme uitdragen. Krijg ik de kans daartoe door mijn zogenaamde ‘profiel’ of door mijn achternaam, ik weet het niet. Ik wil gewoon mijn verhaal brengen en zal daar alles aan doen. Ik laat het aan anderen om mijn profiel op te maken, maar ik ben niet iemand die in lijnen loopt.

Je durft tegen de stroom in te gaan?
Ja, dat vind ik absoluut noodzakelijk. Met het LVSV hebben we bijvoorbeeld proberen te wegen op de VLD: ik herinner me nog een VLD-congres waar 2000 mensen waren. We hebben daar krachtig gepleit vóór het migrantenstemrecht, waar de VLD tegen is. Ook bij Liberales heb ik meermaals kritiek geuit op het partijbestuur, onder andere inzake het migrantenstemrecht. Elke overtuigde liberaal zou daar vurig voor moeten pleiten: het liberalisme erkent de mens op basis van zijn mens zijn, niet op basis van zijn afkomst en nationaliteit. Als een allochtoon deelneemt aan het leven in een gemeenschap, onder andere door het betalen van belastingen, door te werken of door actief op zoek te gaan naar werk, moet hij ook dezelfde rechten krijgen als elke andere inwoner.

Er zijn wel meer VLD’ers die protesteren tegen de krijtlijnen die de partijtop uittekent.
Dat valt wel mee, denk ik.

Ward Beysen hoorde daarbij. Hij richtte zijn eigen partij op, het Liberaal Appèl. Hij pleitte, net als jij, voor een terugkeer naar de basiswaarden van het liberalisme. In hoeverre ben je het eens met die vergelijking?
De conservatieve standpunten van Ward Beysen over ethische thema’s stroken niet met mijn mening. Ik ben voorstander van abortus, euthanasie, het homohuwelijk en homoadoptie. Dat Beysen uit de VLD stapte is zijn goed recht, maar ik heb het er moeilijk mee dat hij de term ‘liberaal’ aanwendde in zijn partijnaam. Ik vond er weinig liberaal aan. Kijk, je hebt twee dingen: een economisch liberalisme en een ethisch. Sommige mensen, zoals Beysen, zijn wel voorstander van een economisch liberalisme, maar op ethisch vlak zijn ze helemaal niet liberaal, maar conservatief en dus misbruiken ze de term ‘liberaal. Trouwens, ook economisch was Beysen niet consequent liberaal, want hij aanvaardde het vrije verkeer van personen niet, wat principieel liberaal is. In feite was Beysen dus op beide vlakken conservatief, het omgekeerde van liberaal. Ik kies voor een consequent liberalisme, op economisch én op ethisch vlak. Ik verloochen die principes dus niet om electorale redenen, ik durf ideologische standpunten in te nemen. Ik vind het heel belangrijk dat je vanuit die principes vertrekt, omdat je dan ook aangeeft binnen welk kader je redeneert. Dat is herkenbaar.

Je noemt jezelf een verlichtingsliberaal. Wat moet ik me daarbij voorstellen?
Ik koester de vrijheid die we hebben, zoals elke liberaal, maar ik besef dat we tegelijk moeten blijven strijden om vormen van onvrijheid weg te werken. Je kan niet zomaar iemand de woestijn in sturen en zeggen: ‘Je bent vrij, doe je zin’, want dat is een valse vrijheid. Ik vind dat ook liberalen moeten opkomen voor stevige gemeenschapsvoorzieningen, zoals een onderwijs voor iedereen en een elementaire gezondheidszorg: dat bedoel ik met verlichtingsliberalisme. Het is gericht op emancipatie en ontvoogding en is tegen betutteling. Het laat elk individu, ongeacht ras, geaardheid of geslacht, toe om het unieke uit zichzelf te halen. Dat kan via een degelijk onderwijs en een goede gezondheidszorg; pas als je die hebt, kun je van je vrijheid genieten.

Hoe zou je die principes in een beleid gieten?
Ik zou thema’s als gelijke kansen naar voren schuiven. Neem nu het dure pneumokokkenvaccin. Een besmetting met pneumokokken kan ernstige gevolgen hebben voor peuters en kleuters. De ziekte veroorzaakt oorontstekingen, hersenvlies- en longontsteking, maar een volledige inenting kost ongeveer 270 euro en wordt te weinig terugbetaald. Dus zeg ik: geef iedereen een gelijke kans en betaal meer terug. Ik vind dat het liberalisme de laatste jaren te weinig die kaart heeft getrokken. Als ik dat verkondig, word ik soms als een socialist bestempeld, maar dat klopt niet: socialisten staan voor gelijkheid en liberalen voor gelijke startkansen, dat is iets heel anders.

Je komt inderdaad uit bij een erg socialistisch thema. Het lijkt erop dat je liberale met socialistische principes verenigt: vrijheid en gelijkheid, zelfbeschikking en rechtvaardigheid…
Nee. Het dirigisme van het socialisme staat haaks op de emancipatie en ontvoogding waar ik voor sta. Dat komt goed tot uiting, vind ik, in het debat over de multiculturele samenleving. De socialisten zijn daarin doorgaans echte cultuurrelativisten: ze vinden dat een groep allochtonen moet worden beschouwd als een groep. Ik vind dat we allochtonen als individuen moeten benaderen, met rechten en plichten. Met dezelfde spelregels als iedereen. Kunnen we bijvoorbeeld in naam van een religieuze traditie aanvaarden dat kinderen uit orthodoxe moslimgezinnen niet mogen deelnemen aan zwemlessen? Het is niet omdat zij zichzelf een bepaalde religie opkleven of een bepaalde traditie voorstaan, dat we alles maar moeten tolereren.

Wat je nu zegt is redelijk radicaal: kun je om iemands cultuur heen, zelfs al benader je die persoon als individu? Een individu is toch altijd lid van verschillende sociale en culturele groepen?
Ik heb geen enkel probleem met andere culturen, zolang ze een aantal essentiële spelregels aanvaarden. Het liberalisme streeft naar universele individuele grondrechten, zoals de scheiding tussen kerk en staat en dus ook tussen moskee en staat. Ik vind dat je over die zaken niet kunt discussiëren, je moet de principes van de Verlichting toepassen.

Je hebt nog geen concreet programma. Wat zal daarin staan?
Daar wordt nog volop aan gewerkt, eigenlijk is het zo goed als af. Er zullen een paar zeer verrassende voorstellen instaan, die ik helaas nu nog niet kan meedelen.

Eéntje dan.
Nee, die verrassende programmapunten kan ik nu nog niet vertellen, maar de krachtlijnen wel. Dat zullen wonen en werken zijn. Wat wonen betreft: ik ken het probleem. Ik ben zelf jong, ik heb gestudeerd in Gent en ben op mijn kot blijven plakken, maar sinds kort, nu ik werk, ben ik op zoek naar iets groters. Wel, de prijskaartjes in Gent – en daarbuiten waarschijnlijk ook – zijn gigantisch. Ik vind het belangrijk dat jonge mensen aan een betaalbare woning kunnen geraken. Dus zou ik eerst en vooral het aanbod vergroten, want hoe groter het aanbod, hoe lager de prijs.

Hoe zou je dat doen?
Simpel: door het aansnijden van nieuwe bouwgronden. Er zijn heel wat beschikbare gronden, maar die zijn natuurlijk niet altijd bouwgrond, dus we moeten die gronden omzetten tot bouwgronden.

Je gaat de groenen over je heen krijgen.
Laat ze maar komen. Ze willen toch ook betaalbare woningen? Goed, ik wil daar zeker een discussie over hebben, maar dat is echt het middel bij uitstek. Ik ben trouwens tegen de maximumhuurprijzen die zij voorstellen. Daarnaast zijn er natuurlijk ook andere mechanismen, waar ik niet tegen ben, zoals premies voor renovaties. Het aantal sociale woningen moet ook worden uitgebreid. Maar ik blijf erbij: op de particuliere huurmarkt is het echt belangrijk om het aanbod te vergroten.
Een ander thema is dus werken. En ook daar kun je een liberale lijn in leggen: het zal u niet verbazen als ik pleit voor belastingverlaging. Werkgevers zullen dan meer geneigd zijn om mensen aan te trekken.
Ik vind het ook een heel goed dat Ikea naar Gent komt, dat stimuleert de werkgelegenheid.

Zelfstandigen zijn daar nochtans niet zo blij mee.
Ja, dat is een beetje vreemd. Ik begrijp dat eigenlijk niet goed: als je een goed aanbod hebt, zullen mensen het toch kopen? Zo simpel is het. Ik merk ook dat een zaak die naast of in de omgeving van Ikea gevestigd is, veel nieuwe klanten aantrekt. Mensen die naar Ikea komen, springen vaak ook eens binnen in de winkel ernaast.

Binnenkort trek je met je ideeën naar de kiezer. Staat Noël Slangen nu elke dag aan je deur? Is er iemand die je helpt met je campagne?
Nee, daar ben ik tegen. Ik ga dat allemaal zelf doen. Ik merk nu wel dat daar heel veel tijd in kruipt, en geld. Ik heb al ideeën en ik zal met een paar van mijn maten wel wat affiches maken.

Succes ermee.

  1. mies°

    over politiek heb ik een maar weinig uitgesproken mening, daarvoor heb ik er te weinig interesse voor en ben ik te weinig op de hoogte van wat er zich allemaal op da vlak afspeelt. maar als die cutie van hierboven meer in the spotlight staat, wordt het misschien wel tijd om mn kennis bij te schaven en meer politiek te volgen?!

    is ie nog single? en bereikbaar? en de moeite? :o)
    (laat gerust de ongezouten versie via mail overkomen als je t liever nie publiekelijk zet)

  2. joen

    Wel, ’t is niet míjn type en ik heb er eigenlijk geen idee van wat jouw type is, maar hij is alleszins niet getrouwd of zo… Of hij een vriendin heeft, dat weet ik eigenlijk niet. Maar sympathiek is-ie wel. Bereikbaar op de Botermarkt! (In ’t stadhuis, dus.) Alw eet ik ook waar hij woont/woonde, maar dat zal ik maar niet online zetten zeker…

    Verder ben ik blij dat je politieke interesse aangewakkerd is :-d

  3. Pingback: Foor « voor waar.
  4. Pingback: Kiezen: Open Vld? « voor waar.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s